Praca

Prawa i obowiązki osoby bezrobotnej

Jakie masz prawa i obowiązki jeśli zostałeś zwolniony lub pracodawca nie przedłużył umowy z tobą? W języku migowym wyjaśnia Michał Konwerski.

Prawa osoby bezrobotnej

Jako osoba bezrobotna masz prawo do:

  • przedstawieniu niezbędnych dokumentów, czyli dowodu osobistego, potwierdzenia lat pracy, czy umowy o pracę i rejestracji we właściwym powiatowym urzędzie pracy.

  • jeżeli spełniasz ustawowe warunki do zasiłku dla bezrobotnych – zasiłek dla bezrobotnych.

  • korzystania nieodpłatnie z usług rynku pracy, takich jak:

    • pośrednictwo pracy,

    • poradnictwo zawodowe,

    • staże,

    • szkolenia,

  • ubezpieczenia zdrowotnego, o ile nie podlegasz ubezpieczeniu zdrowotnemu z innego tytułu np. ubezpieczenie rolników w KRUS, z tytułu pobierania renty rodzinnej.

Osoby bezrobotne mogą ubiegać się o:

  • zwrot kosztów przejazdu i zwrot kosztów zakwaterowania, jeśli z powodu zmiany pracy trzeba zmienić miejsce zamieszkania;

  • środki z Urzędu Pracy na założenie działalności gospodarczej lub przystąpienie do spółdzielni socjalnej. Dotyczy to osób bezrobotnych posiadających prawo do zasiłku dla bezrobotnych;

  • refundację kosztów opieki nad każdym dzieckiem do lat 7;

  • specjalny bon pieniężny z tytułu podjęcia pracy dla osób bezrobotnych do 30 roku życia. Jeśli dojeżdżasz do miejsca pracy lub zmieniłeś lokalizacje zamieszkania, możesz otrzymać ten bon;

  • szkolenia – jeśli chciałbyś uczestniczyć w różnych szkoleniach Fundusz Pracy ci je dofinansuje;

  • staż;

  • jeśli kontynuujesz naukę w szkole, czy na studiach, przysługuje ci stypendium,

  • jeśli skończyłeś studia policealne, techniczne lub magisterskie i zaczynasz studia podyplomowe, masz prawo dofinansowania;

  • sfinansowanie kosztów egzaminów i licencji;

  • jeśli chciałbyś pójść na szkolenie, możesz skorzystać z pożyczki na nie;

  • jeśli chciałbyś założyć działalność gospodarczą możesz skorzystać z pożyczki;

  • jeśli chciałbyś skorzystać ze szkolenia i masz poniżej 30 lat, Urząd Pracy sfinansuje ci je;

  • jeśli chciałbyś zacząć staż i masz poniżej 30 lat, Urząd Pracy wręczy Ci bon.

  • skierowanie do podmiotów, gmin, pracodawców, przedsiębiorców, na subsydiowane zatrudnienie, np. w ramach prac interwencyjnych, robót publicznych, prac społecznie użytecznych, grantu na telepracę, świadczenia aktywizacyjnego po przerwie związanej z wychowaniem dziecka lub sprawowaniem opieki nad osobą zależną.

Obowiązki osoby bezrobotnej

Jeżeli jesteś osobą bezrobotną, zarejestrowaną w powiatowym urzędzie pracy, do Twoich obowiązków należy:

  • zgłaszanie się do właściwego powiatowego urzędu pracy w wyznaczonych terminach w celu przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy, w celu potwierdzenia swojej gotowości do podjęcia zatrudnienia. Jeśli nie zjawiłeś się w urzędzie w wyznaczonym terminie musisz powiadomić urząd pracy w okresie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie niestawiennictwa w urzędzie w wyznaczonym terminie;

  • przyjmowanie propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy.

  • poddanie się badaniom lekarskim lub psychologicznym, mającym na celu ustalenie zdolności do pracy.

  • czas choroby lub przebywania w zakładzie lecznictwa odwykowego uważany jest jako niezdolność do pracy, przez okres 90 dni. Jeśli po tym okresie dalej miewasz problemy, masz kolejne 30 dni jeśli sytuacja po nich się powtórzy, Urząd Pracy wykreśli cię z listy bezrobotnych.

  • jeżeli znajdziesz zatrudnienie lub inną pracę zarobkową np. umowa-zlecenie, umowa o dzieło musisz powiadomić w ciągu 7 dni Urząd Pracy.

  • jeśli założyłeś własna działalność musisz złożyć wniosek o Działalności Gospodarczej do Centralnej Ewidencji i Informacji, zaistnienie innych okoliczności powoduje utratę statusu bezrobotnego albo utratę prawa do zasiłku. Niezgłoszenie działalności gospodarczej powoduje nałożenie grzywny.

  • jeśli miejsce zameldowania się zmieni – powiadomienie Urzędu Pracy o zmianie miejsca zameldowania lub pobytu w terminie 14 dni.

  • jeśli przebywasz za granicą lub nie jesteś gotowy do podjęcia zatrudnienia powinieneś powiadomić Urząd Pracy, który pozwoli ci pozostać w stanie bezrobotnym przez 9 dni. W przypadku przekroczenia 10 dni, osoba może zostać wykreślona z listy bezrobotnych.

  • powiadomienie urzędu pracy o udziale w szkoleniu organizowanym przez inny podmiot niż urząd, w terminie 7 dni przed rozpoczęciem szkolenia.

  • przystąpienie do egzaminu kwalifikacyjnego, czeladniczego zawodowego lub sprawdzającego.

  • udział w działaniach w ramach Programu Aktywizacja i Integracja, realizowanych przez powiatowy urząd pracy.

  • podjęcie i uczestniczenie w szkoleniu, stażu, realizacji indywidualnego planu działania, wykonywaniu prac społecznie użytecznych lub innej formie pomocy.

  • jeśli uczestniczysz w wolontariacie lub praktykach absolwenckich musisz powiadomić Urząd Pracy przedstawiając dokument zawartego porozumienia.

  • w przypadku niezgłoszenia zatrudnienia i zarobku – zwrot kwoty nienależnie pobranego świadczenia, zasiłku, czy stypendium w terminie 14 dni.

  • w przypadku wykorzystania pożyczki na cele inne niż określone w umowie, niepodjęcia lub nieukończenia szkolenia – zwrot pożyczki wraz z odsetkami.

  • w przypadku przerwania szkoły podyplomowej z winy bezrobotnego – zwrot kwoty za finansowanie studiów podyplomowych.

  • zwrot kosztów szkolenia, jeżeli nie zostało ono ukończone z winy bezrobotnego, z wyjątkiem sytuacji, gdy przyczyną nieukończenia szkolenia było podjęcie zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub działalności gospodarczej.

  • zwrot kosztów przygotowania zawodowego dorosłych, w przypadku przerwania lub nieprzystąpienia do egzaminów z wyjątkiem przypadku, gdy powodem przerwania programu przygotowania zawodowego dorosłych było podjęcie zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub działalności gospodarczej.

Jeśli chciałbyś dowiedzieć się więcej szczegółów na ten temat, kliknij Prawa i obowiązki osoby bezrobotnej

Jeśli masz jeszcze jakieś wątpliwości na ten temat, zapraszamy do sekcji komentarzy, możesz tam umieścić komentarz w dowolnej formie, a my postaramy się na nie odpowiedzieć.